Haven van Gent overschrijdt de kaap van 50 miljoen ton in nieuw recordjaar

De Gentse haven kende voor het tweede opeenvolgende jaar een nieuw record. Meteen werd voor het eerst in de geschiedenis van de haven de grens van 50 miljoen ton goederenoverslag overschreden. Met 2 miljoen ton meer overslag boekte Gent een groei van 4,4%. Gent herbevestigt haar positie als groeiende exporthaven. Bovendien blijkt ook nu weer eens dat de diversiteit van de Gentse haven een grote troef is om meer overslag te boeken. Het totale goederenverkeer steeg in 2011 met 4,4% tot 50 miljoen ton, 2 miljoen ton meer dan in het vorige recordjaar 2010. De goederenoverslag via zeevaart klokte af op 27,2 miljoen ton en bleef hiermee op het niveau van het vorige recordjaar 2010. De overslag via binnenvaart kende een groei van 10,6%: van 20,7 miljoen ton naar 22,8 miljoen ton oftewel 2,1 miljoen ton meer. De eerste 9 maanden van 2011 behaalde de haven nog 5,5 % meer overslag dan in 2010. In de laatste 3 maanden nam de groei af.

De wereldwijde evolutie van de inzet van steeds grotere zeeschepen is ook in Gent vast te stellen. Met 3.351 zeeschepen in 2011 telt de haven er 85 minder dan in 2010 voor zowat hetzelfde volume aan goederen. Gent blijft dus inzake goederenoverslag via zeevaart op het niveau van het vorige recordjaar omdat een aantal van de grootste zeeschepen niet langer in Gent aanmeren – het aandeel van de trans-Atlantische overslag (de deepsea) daalt immers met 3,3%. Daarnaast stijgt het aandeel van short sea shipping met 3,2 %. Deze zeevaart langs de Europese kusten en op de Middellandse Zee maakt gebruik van kleinere zeeschepen. In de binnenvaart steeg het aantal schepen bovendien tot 16.236. Dit zijn er 1.381 meer dan het jaar voordien en goed voor de 2 miljoen extra goederenoverslag. Dit verklaart meteen waarom de 4,4% groei van de totale goederenoverslag via binnenvaart wordt geboekt. Wil de haven van Gent kunnen inspelen op de tendens van grotere zeeschepen én voorkomen dat de goederenoverslag via zeevaart stagneert dan dient de nieuwe grote zeesluis in Terneuzen zo snel mogelijk te worden gebouwd. Enkel hierdoor kan Gent zich als haven verder (trans-Atlantisch) ontwikkelen en de huidige tewerkstelling (toch goed voor 70.000 jobs) vrijwaren.

Ook in 2011 bevestigt de haven zich als exporthaven. Het aandeel van de export via zeevaart steeg van 27,2% in 2010 tot 28,1% in 2011. Met een stijging van bijna 1% wordt deze evolutie voortgezet. De laatste vijf jaar kon er al een toename met 8% worden genoteerd. In 2011 was Zweden de belangrijkste handelspartner voor de Gentse haven dankzij het ro/ro-verkeer. Het jaar voordien was dit land nog de nummer drie. Rusland blijft met voornamelijk de overslag van producten van de metaalindustrie op de tweede plaats gevolgd door de Verenigde staten (steenkool en petroleumcokes). Op de vierde plaats staat de voormalige nummer één Brazilië. Dit is te verklaren door de daling van de invoer van ertsen die bovendien de laatste jaren ook vanuit onder meer Canada (op zes), Venezuela (op 7) en Noorwegen (opvallende nieuwkomer op acht) komen. Turkije is de negende belangrijkste handelspartner (vooral via de export van schroot) en Frankrijk sluit de top-tien af.

In 2011 zag Gent vooral een toename van de overslag via zeevaart van landbouwproducten, petroleum en petroleumproducten en zout. IJzererts en steenkool vormen de dalers. Voor de overslag via zeevaart blijft het aandeel van vaste bulk (63%) en vloeibare bulk (16%) op het niveau van de voorgaande jaren. Wel wordt het aandeel van de vloeibare bulk almaar belangrijker dan dat van de vaste bulk. De komst van nieuwe bedrijven aan het Kluizendok die actief zijn in deze sector zal deze evolutie nog doen toenemen. Ook conventioneel stukgoed (zoals hout en papier; 13%), ro/ro (6%) en containers (2%) blijven op hetzelfde niveau.

Gratis rondvaarten met Gents Stadsjacht

Het Havenbedrijf Gent organiseert vanaf november elke maand gratis rondvaarten in de haven van Gent. Gedurende twee uur kan iedereen van op het water de haven van binnenuit beleven. De rondvaart is helemaal gratis. Gewoon vooraf inschrijven is de boodschap. Voor verenigingen en organisaties wordt er zelfs maatwerk geleverd. Het Havenbedrijf wil met deze rondvaarten “de Gentenaar” naar de haven halen om zo de haven op een unieke wijze te ontdekken. De haven ligt ten noorden van de stad en beslaat zowat een derde van het Gentse grondgebied. Als hét economische hart van Oost-Vlaanderen staat de haven voor ruim 70.000 (in)directe jobs in 300 havengebonden bedrijven en voor 48 miljoen ton goederenoverslag. Voor heel wat mensen is de haven (nog) onbekend gebied. Dat is niet toevallig want men kan niet zomaar overal in het havengebied om veiligheidsredenen. De gratis rondvaarten brengen daar meteen verandering in. Op het havenjacht Jacob van Artevelde kan men vanaf november elke eerste zaterdag (voor verenigingen en organisaties) en elke derde zaterdag (voor particulieren) de haven beleven.

Het vertrekpunt is de Rigakaai tegenover Weba. De tocht duurt twee uur en onderweg wordt er uitleg gegeven over Gent als toegangspoort tot Europa. Het jacht vaart helemaal tot aan het Kluizendok en terug langs de dokken, kaaien, zeeschepen die van over heel de wereld afmeren en binnenvaartschepen die laden en lossen. Onderweg ziet men onder meer ook de chemische bedrijven, de graansilo’s van Eurosilo naast de R4-Oost, de Ringvaart die de haven op Noord-Frankrijk doet aansluiten, de papierfabriek Stora Enso, de terminals met fruitsap voor heel Europa, de Volvofabriek, een van de grootste clusters van biobrandstofbedrijven van Europa, de elektriciteitscentrale van Electrabel, het Mercatordok waar grote schepen met rollend materieel op en af naar Scandinavië vertrekken, ArcelorMittal en tal van overslagkades.

De rondvaarten zijn gratis, maar inschrijven is wel verplicht. Deze rondvaarten vinden elke maand plaats, behalve in juli (want dan gaan ze door tijdens de Gentse Feesten) en augustus. Er wordt een onderscheid gemaakt tussen enerzijds particulieren en anderzijds verenigingen en organisaties. Particulieren kunnen elke derde zaterdag van de maand met de ‘Jacob van Artevelde’ de haven leren kennen van 10 tot 12 uur of van 14 tot 16 uur. Er is plaats voor tachtig personen. Men kan voor maximum zes personen inschrijven. Aan boord kan men een drankje kopen. Inschrijven kan online via www.havengent.be/rondvaarten of telefonisch bij het Havenbedrijf Gent via 09 251 05 50. Voor verenigingen en organisaties vaart het havenjacht elke eerste zaterdag van de maand uit: van 10 tot 12 uur en van 14 tot 16 uur. Er is plaats voor tachtig personen. Er is steeds een gids aan boord waar de vereniging 70 euro voor betaalt. Wil een vereniging catering aan boord, dan kan dit worden afgesproken. Men dient contact op te nemen met de PR dienst van het Havenbedrijf Gent via 09 251 05 50 of pr@havengent.be in te schrijven en voor een programma op maat.

Traditiegetrouw organiseert het Havenbedrijf tijdens de Gentse Feesten rondvaarten in de haven. Die blijven ook in de toekomst plaatsvinden. De voorbije twee jaar waren die telkens in enkele uren tijd volzet. In 2011 bezochten zo maar liefst 2.560 mensen de haven per rondvaart. Dit succes deed het Havenbedrijf beslissen om de gratis rondvaarten ook maandelijks aan te bieden.

Haven van Gent verwacht dit jaar 185 binnenvaartcruises.

De laatste jaren houden almaar meer binnenvaartcruiseschepen in Gent halt. Voor dit seizoen worden al 185 binnenvaartcruises verwacht, het op één na hoogste aantal ooit. In de loop van het jaar kunnen er nog bij komen. 2011 zit meteen op hetzelfde niveau als de laatste vijf jaar. Een groot deel komt uit Duitsland. De cruises brengen zowat 20.000 passagiers tot in Gent. Tal van passagiers bezoeken de stad in de vorm van een rondleiding met gids, een maaltijd, een museumbezoek of shopping. De cruisebinnenvaart is voor Gent en de middenstand dan ook van belang. Sedert 2007 zitten de binnenvaartcruises in Gent in de lift. Een overzicht van de voorbije jaren: 73 in 2005, 155 in 2006, 182 in 2007, 204 voor 2008, 172 in 2009, 182 voor 2010 en voor 2011 dus 185. Bij navraag blijkt dat de meeste opvarenden onder de indruk zijn van wat Gent te bieden heeft. Sommige hebben de intentie om individueel terug te komen.

Opnieuw aanvoer van strooizout in Gentse haven.

Aan het Gentse Kluizendok is maandag een schip aangekomen met 3.500 ton zout uit de Middellandse Zee. Het aanvullen van de tekorten aan strooizout kan zo beginnen. De firma Zoutman zal de lading verwerken tot strooizout en leveren aan een aantal Vlaamse en Waalse instellingen. Het zeezout moet nog enkele bewerkingen ondergaan zoals wassen, kalibreren en drogen. Bart Sobry van Zoutman: “De lading die maandag aankwam is maar een deeltje van wat er de komende weken nog moet komen. Tussen 25 januari en 10 februari zal maar liefst 170.000 ton zout arriveren in Gent. Het gaat dan om drie schepen afkomstig uit Zuid-Amerika en Australië. Een deel van dat zout gaat ook naar de zetel van Zoutman in Roeselare om daar tot voedingszout verwerkt te worden.

Havenschepen Christophe Peeters: “Op de concessie van Zoutman aan het Kluizendok werd een loods van 13.000m² opgetrokken voor de verwerking en opslag van zout. Deze productie eenheid is nu de grootste, aan diepwaterkaai gelegen zout productie eenheid binnen Europa. Daarenboven garandeert een optie op een bijkomende 22.000m² bedrijfsterrein, verdere uitbereiding zodat de productiecapaciteit kan worden verhoogd in functie van de vraag. De huidige diepgang in het Kluizendok biedt de mogelijkheid om ook Panamax schepen te behandelen waardoor de aanvoer naar de productie en verwerking voor de toekomst is verzekerd. Deze investeringen zullen de overslag van zeeschepen naar binnenschepen en de aanvoer van zout naar de andere vestigingen vereenvoudigen. De infrastructuur laat toe om het zout onmiddellijk bij levering te verwerken”.

Nieuwe sluis Terneuzen een stapje dichterbij

Vandaag vond er een ontmoeting plaats tussen Vlaams minister Hilde Crevits en haar Nederlandse collega minister Melanie Schultz van Haegen over de toegankelijkheid van het Kanaal Gent-Terneuzen, dit naar aanleiding van enkele overeenkomsten vorig jaar. Beide ministers kwamen overeen om tegen de zomer 2011 een model rond te hebben rond de financiering van de nieuwe grote diepe zeesluis van Terneuzen. In afwachting van de nieuwe sluis wordt de nautische toegankelijkheid van de Gentse haven wel al verbeterd. De Permanente Commissie geeft definitief toelating voor de vaart met 37 meter brede schepen doorheen de Westsluis Terneuzen en op het kanaal Gent-Terneuzen. Het onderzoek naar de mogelijkheden voor de vaart met een scheepsbreedte van 38 meter staat nu op het programma.

Tijdens deze ontmoeting werd een nieuwe opdracht gegeven aan de onderhandelingscommissie Kanaal Gent Terneuzen over de bouw van een nieuwe sluis in Terneuzen. Op 16 april 2009 hebben de toenmalige bewindslieden besloten op basis van de afgeronde verkenning om de onderhandelingen te starten over een kostprijsverdeling voor de drie geselecteerde sluisvarianten; de combisluis, de kleine zeesluis en de grote zeesluis. Vandaag werd overeen gekomen dat het vervolgtraject van de onderhandelingen zal geschieden over één voorkeursalternatief, m.n. de grote diepe zeesluis. De verschillende aspecten inzake financiering moeten tegen de zomer van 2011 rond zijn. Als een definitief akkoord bereikt wordt, zullen Vlaanderen en Nederland gezamenlijk maximaal beroep doen op Europese medefinanciering voor zowel de vervolgstudies als voor de eigenlijke realisatie van de sluis.

De maximale scheepsbreedte van de bestaande Westsluis wordt ondertussen opgetrokken tot 37 meter om in te spelen op de schaalvergroting van de scheepvaart. De Westsluis Terneuzen, de sluis waarin zeeschepen bestemd voor of komende van de haven van Gent worden geschut, is beperkt qua afmetingen. De sluis is 40 meter breed, waardoor de maximaal toegelaten scheepsbreedte vroeger slechts 34 meter bedroeg. Vlaamse en Nederlandse nautische deskundigen hebben bekeken onder welke voorwaarden het optrekken van de scheepsbreedte tot 37 meter veilig kan verlopen. Hiervoor zijn drie proefreizen georganiseerd. Eerstdaags wordt er ter vervanging van de tijdelijke regeling, een definitieve regeling uitgevaardigd die toelating geeft voor de vaart met een scheepsbreedte tot 37 meter, onder de daarvoor geldende veiligheidsvoorwaarden.

De nieuwe sluis is erg belangrijk voor de Gentse zeehaven. Die haven behaalt mooie groeicijfers, maar die groei wordt gehinderd door de steeds groeiende tonnenmaat van de zeeschepen. Schepen Christophe Peeters: “De tendens naar almaar grotere zeeschepen doet zich ook in de Gentse haven voor. Tegenover 2008 is de brutotonnenmaat van de zeeschepen met 3% toegenomen. Bovendien vervoerden al deze zeeschepen in het nieuwe recordjaar 2010 samen meer goederen dan ooit voorheen (48 miljoen ton). Na enkele recente grote investeringen aan het nieuwe Kluizendok, het doorstaan van de crisis, een nieuw record inzake de totale goederenoverslag in het voorbije jaar 2010, is dit een nieuwe opsteker voor de Gentse haven”.

Guido Van Peeterssen.

2010 is recordjaar voor haven van Gent

De haven van Gent kende in 2010 een spectaculaire groei. De totale goederenoverslag steeg met 29% tegenover 2009. Met een totaal van 48 miljoen ton laat Gent het crisisjaar 2009 ver achter zich. Zowel de goederenoverslag via de zeevaart (+31%) als via de binnenvaart (+25%) boeken ongeziene groeicijfers. Ook de export van goederen registreerde een record en bovendien blijkt de diversiteit van de haven een grote troef te zijn om meer overslag te boeken. Met één miljoen ton meer overslag in 2010 overtreft Gent meteen ook het recordjaar 2008. De haven van Gent is hiermee waarschijnlijk één van de snelst groeiende havens in West-Europa. Havenschepen Christophe Peeters: “De goederenoverslag via zeevaart kende een ongeziene groei van 31%: van 20,8 miljoen ton naar 27,3 miljoen ton. Ook de overslag via binnenvaart kende een grote groei van 25,5%: van 16,5 miljoen ton naar 20,7 miljoen ton. Dit resultaat overtreft onze stoutste dromen, maar we gaan zeker niet op onze lauweren rusten. Een resultaat van 50 miljoen ton per jaar is haalbaar. De diversiteit van onze haven is daarbij één van onze grootste troeven. Daarbij streven we niet alleen naar mooie cijfers maar ook naar een verhoging van de tewerkstelling, de haven van Gent is goed voor rechtstreekse en onrechtstreekse tewerkstelling van 70.000 mensen”.

De totale goederenoverslag van 48 miljoen ton in 2010 is één miljoen meer dan de 47 miljoen ton van het recordjaar 2008. Niet enkel dit record werd verbroken. Zowel het volume via de zeevaart met 27,3 miljoen ton (+1%) als dat via de binnenvaart met 20,7 miljoen ton (+3%) boekten een nieuw record. Hiermee neemt het belang van de haven van Gent als knooppunt tussen zeevaart en binnenvaart – en dus duurzaam vervoer - almaar toe. Meer goederen aanvoeren via zeevaart betekent voor Gent meteen ook dat er meer goederen via binnenvaart worden doorgevoerd naar het achterland. De voorbije 6 jaar heeft de haven zich steeds meer ontplooid als exporthaven: het aandeel van de export via zeevaart steeg van 20% naar 25%. Het nieuwe record van 2010 werd vooral behaald door de toename van de export via zeeschepen.

Traditiegetrouw blijft Brazilië de voornaamste handelspartner, zij het dat het totale belang ervan licht afneemt. Er is een verschuiving inzake de import van ertsen uit Brazilië naar landen als Canada (6^e handelspartner) en Venezuela (9^e handelspartner). De aanvoer van fruitsap uit Brazilië zit dan weer wel in stijgende lijn. Rusland blijft met de overslag van producten van de metaalindustrie en steenkool op de tweede plaats, maar het neemt wel een steeds belangrijkere positie in. Met de ro/ro-trafiek die opnieuw op peil zit, handhaaft Zweden de derde plaats. Het belang van Turkije (7^e handelspartner) wordt groter. Hier zorgt vooral de export van schroot (de zogenaamde Izmir lijn) voor.

In 2010 zien we vooral een sterke toename van ruwe mineralen en bouwmaterialen. Ook meststoffen, ertsen, producten van de metaalindustrie en vaste minerale brandstoffen zijn toegenomen. Algemeen dalen de landbouwproducten en voedingsproducten lichtjes, dit zijn producten die zeer gevoelig zijn voor verschuivingen op de wereldmarkt. Raapzaad is hier een uitzondering: deze overslag neemt wel toe, het is immers een grondstof voor de productie van biobrandstoffen – één van de sterkhouders van de Gentse haven. Voor de overslag via zeevaart blijft het aandeel van bulk (80%) en stukgoed (20%) gelijk aan de voorgaande jaren. Wel wordt het aandeel van de vloeibare bulk almaar belangrijker dan dat van de vaste bulk. In de toekomst zal deze trend zich nog verder zetten. Recent hebben zich aan het Kluizendok immers enkele bedrijven gevestigd voor de opslag van vloeibare bulk die binnen een tweetal jaar volledig operationeel zullen zijn.

Met 3.436 zeeschepen in 2010 zit de haven op hetzelfde niveau van 2008. Opmerkelijk is dat de grootte van de zeeschepen wel almaar toeneemt; een wereldwijde tendens trouwens. Tegenover 2008 is de brutotonnenmaat van de zeeschepen met 3% toegenomen. Bovendien vervoeren al deze zeeschepen samen meer goederenvolume dan voorheen. Wil de haven van Gent kunnen inspelen op de tendens van grotere zeeschepen dan dient er dus in de nabije toekomst een nieuwe grotere zeesluis in Terneuzen te komen. Enkel hierdoor kan Gent zich als haven verder ontwikkelen. Link: http://www.portofghent.be/

Guido Van Peeterssen.

Haven van Gent op peil van 2009

De haven van Gent bereikte op 14 oktober de overslagcijfers die ze in 2009 voor een heel jaar boekte: 37,2 miljoen ton. De Gentse haven boekte in het crisisjaar 2009 een totale goederenoverslag van 37,2 miljoen ton. Dit was 21% minder dan in het recordjaar 2008 dat goed was voor 47 miljoen ton. 2007 noteerde een goederenoverslag van 42,8 miljoen ton. De recente resultaten doet de Gentse haven weer dromen van vergelijkbare resultaten.

Vorig jaar sloeg de crisis ook in de Gentse haven hard toe. In heel 2009 vervoerden schepen slechts 37,2 miljoen ton goederen van en naar de haven van Gent. Dat was 21 % minder dan een jaar eerder. Eind 2009 kwamen er signalen dat de crisis over zijn hoogtepunt heen was. Toen werd er maar een lichte daling meer opgetekend. In 2010 bleef de haven maand na maand beter scoren dan in 2009. Op maandag 11 oktober werd het jaartotaal van de goederenoverslag via zeevaart (20,8 miljoen ton) van 2009 overschreden. Sinds 14 oktober is dat ook het geval voor de binnenvaart (16,4 miljoen ton).

2009: crisis, maar geen structurele verliezen voor de haven van Gent.

De eerste helft van 2009 was bijzonder moeilijk voor de Gentse haven, maar ook voor de industriële activiteit in de haven. Toch leed de Gentse haven geen structurele verliezen: er werden geen bedrijven gesloten noch lijndiensten geschrapt. In de tweede jaarhelft kwam de economische activiteit stilaan weer op gang. 2009 bracht echter niet alleen kommer en kwel. Zo werden de proeven met bovenmaatse schepen in de Westsluis voortgezet, watt leidde tot een maximale benutting van de huidige sluiscapaciteit in afwachting van de bouw van een nieuwe zeesluis.Het definitieve advies van het Stakeholders Advies Forum pleit onomwonden voor de bouw van een grote zeesluis in Terneuzen. Zowel de nieuwe sluis als de maximale benutting van de bestaande infrastructuur stellen de toekomst van de Gentse zeehaven veilig.

Havenbedrijf blijft financieel gezond

Ook al liep de totale goederenoverslag voor 2009 terug, voor de financiële resultaten daalden niet zo spectaculair. De winst voor het boekjaar 2009 bedraagt 6.218.116 euro of 4 miljoen euro minder dan in 2008. De totale bedrijfsopbrengsten daalden van 31,37 miljoen euro naar 29,82 miljoen euro. De havenrechten maken daar 32% van uit (in 2008 tot 34%). De concessies zorgen voor 35% van de opbrengsten (in 2008 nog 30%). De bedrijfskosten bedroegen 32,43 miljoen euro of 1,5% meer dan in 2008. Afschrijvingen en voorzieningen zijn goed voor 47%. De personeelskosten maken 36% van de bedrijfskosten uit. Zo werd onder meer 2,5 miljoen euro (de volle 100%) gestort in de pensioenkassen van de contractuele en statutaire personeelsleden. 10% van de winst of 621.812 euro werd toegewezen aan de wettelijke reserves. 26.305 euro gaat naar de vzw ‘Sociale Dienst voor het Personeel van het Havenbedrijf Gent’. De overige 5.570.000 euro toegevoegd aan de reserves. Deze winstreservering houdt de financiële draagkracht van het Havenbedrijf Gent op peil om in de toekomst verder te kunnen participeren in de uitbouw van de haven.